هم‌نشینی با علم

شاید ندانید

مطالب کوتاه درباره سوال‌ها و دغدغه‌های روزمره‌ی مرتبط به مفاهیم علمی را اینجا بخوانید.
plastic-codes

تا به حال به مثلث کوچکی که روی بدنه‌ی محصولات پلاستیکی یا زیر ظرف‌های پلاستیکی (مثل بطری شیر) حک شده دقت کرده‌اید؟ این مثلث سه پیکان را نشان می‌دهد و گاهی عددی هم در وسط آن نوشته شده است. معنیِ این مثلث چیست؟ آیا هر پلاستیکی که این مثلث را داشته باشد، قابل بازیافت است؟

baking-soda-powder

چرا در دستور پخت‌ها گاهی جوش شیرین را می‌بینیم و گاهی بیکینگ پودر را؟ آیا می‌شود اگر یکی را در خانه نداشتیم، از آن یکی استفاده کنیم؟ جوش شیرین و بیکینگ پودر از نظر ترکیب شیمیایی چه فرقی با هم دارند؟

telegraph-revolution

تا همین دویست سال پیش انسان‌های جاهای مختلف دنیا با تأخیر زیادی از اخبار هم باخبر می‌شدند و ارتباطات محدود می‌شد به مردم یک شهر یا منطقه ولی با کشف‌هایی که در الکتریسیته و مغناطیس اتفاق افتاد به یک‌باره شکل ارتباطات دگرگون شد و با ساخت تلگراف نقاط دور از هم، به هم متصل شدند و اخبار به‌سرعت منتشر می‌شد.

billions-of-galaxies

شاید باورکردنی نباشد که تا همین صد سال پیش بشر از وجود کهکشان‌های دیگر بی‌خبر بوده است. صد سال پیش کشف مهمی در اخترشناسی انجام شد که تصور ما از ابعاد عالم را دگرگون کرد.

یک تجربه

با وسایل ساده‌ای که در خانه دارید، آزمایش‌های این صفحه را تکرار کنید و ارتباط آنها را با زندگی روزمره‌تان ببینید.
ocean-acidification

کربن دی‌اکسیدِ موجود در جوّ چه اثری بر آب اقیانوس‌ها می‌گذارد؟ آیا ممکن است فعالیت‌های انسانی برای آبزیانِ اقیانوس‌ها خطرناک باشد؟ در آشپزخانه کربن دی‌اکسید بسازید و اثر آن را بر آب آزمایش کنید.

water-upwards

آب سربالا می‌رود؟ با وسایلی ساده اسباب‌بازی‌‌ای بسازید و پدیده‌‌ی علمی جالبی را مشاهده کنید و درباره‌اش بخوانید.

inclinometer

اگر بخواهید ارتفاع بنایی را اندازه‌ بگیرید چه می‌کنید؟ ارتفاع برج میلاد تهران یا حتی قله‌ی دماوند را چطور می‌شود اندازه گرفت؟ با ساخت یک زاویه‌سنج ساده می‌توانید ارتفاع‌ بناهای مختلف را اندازه‌گیری کنید. حتی عرض جغرافیایی محل خود را با اندازه‌گیری ارتفاع ستاره‌ی قطبی می‌توانید تعیین کنید.

red-cabbage-indicator

به نظر شما چطور این تکه یخ‌ها که با عصاره کلم قرمز درست شده‌اند، با ذوب شدن در هر لیوان به رنگ متفاوتی درآمده‌اند؟ تجربه کنید و رنگ‌های زیبا بسازید.

درباره‌ی ما

در صفحه‌ی هم‌نشینی با علم به ارتباط علم با زندگی روزمره می‌پردازیم. در مطالب این صفحه تلاش می‌کنیم سوال‌هایی مرتبط با زندگی طرح کنیم، به پدیده‌های اطراف در زندگی توجه کنیم، پاسخ و تحلیل علم درباره‌ی‌ این سوال‌ها و چالش‌های آن را بیان کنیم و برای یافتن پاسخ بعضی از آنها دست به کارِ انجام آزمایش ‌شویم. با روایت داستان‌هایی از اتفاق‌‌ها و تجربه‌های علمی که به عنصرهای مختلف طبیعت مربوط‌اند گذری هم بر تاریخ علم، تجربه‌های موفق و ناموفق علمی و کاربردهای علم در زندگی بشر داریم. در نوشتن مطالب تلاش می‌کنیم نگاه به ایران داشته باشیم و به سوال‌ها و مثال‌های مرتبط با زندگی ایرانی بپردازیم، چارچوب‌های ساده‌نویسی علمی را رعایت کنیم و متن‌ها کمتر اصطلاح‌های تخصصی داشته باشند و اگر دارند در خود متن یا واژه‌نامه تعریف شوند تا متن‌ها برای همه‌ی علاقه‌مندان به علم خواندنی باشند. مطالب این صفحه به سه دسته‌ی داستان عنصرها، شاید ندانید و یک‌تجربه تقسیم‌بندی‌ شده‌اند.

نوشتن همه‌ی مطالب، انجام آزمایش‌ها، عکاسی‌ها و طراحی‌های شماتیک را گروه نویسندگان هم‌نشینی با علم در موزه‌ی علوم و فناوری انجام می‌دهند. این گروه به قوانین کپی‌رایت پایبند است و تمام تصویرهایی که در مطالب از آن‌ها استفاده می‌شود برای استفاده‌ی عموم مجوز دارند.

 

مطالب: مژده اخوان (دکترای شیمی)، سیما قاسمی (دکترای فیزیک)

عکس‌ها: مژده اخوان